آمادگی دفاعی نهم
📝نکات درس10
🎯آزمون درس10
مفهوم پدافند غیرعامل
- پدافند غیرعامل مجموعه اقداماتی است که بدون استفاده از تجهیزات جنگی برای کاهش تلفات جانی و خسارتهای اقتصادی انجام میشود.
- هدف آن، جلوگیری یا کاهش آسیب به افراد، مراکز و تأسیسات مهم کشور در برابر حملات و تهدیدهاست.
- پدافند غیرعامل فقط مخصوص زمان جنگ نیست و باید از قبل برای مقابله با تهدیدها آمادگی داشت.
دفاع عامل و غیرعامل
- پدافند عامل: مقابله مستقیم با دشمن و استفاده از تجهیزات جنگی مانند اسلحه، موشک، تانک و هواپیما.
- پدافند غیرعامل: کاهش آسیبپذیری بدون استفاده از تجهیزات جنگی؛ مانند پناهگاه، استتار، اختفا و پراکندگی.
اهمیت پدافند غیرعامل
- ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی، اقتصادی، فرهنگی و سیاسی و قرار گرفتن در منطقه حساس خاورمیانه، در معرض حوادث و تهدیدهای مختلف قرار دارد.
- پدافند غیرعامل موجب کاهش خسارتهای جانی و مالی میشود.
- مراکز مهم مانند پالایشگاهها، نیروگاهها، فرودگاهها، مراکز سیاسی، مخابراتی و ارتباطی، پلهای مهم، پایگاههای هوایی و مراکز رادیویی و تلویزیونی از نقاط مهم در زمان جنگ هستند.
- افزایش توان دفاع عامل و غیرعامل میتواند احتمال موفقیت تهاجم دشمن را کاهش دهد.
نمونههای پدافند غیرعامل در گذشته
- انسانهای اولیه برای در امان ماندن از خطرها به غارها، بالای درختان و مخفیگاههای طبیعی پناه میبردند.
- ایجاد خندق، قلعه و دروازههای مستحکم از روشهای قدیمی دفاعی بوده است.
- در جنگ خندق، با پیشنهاد سلمان فارسی، خندقی اطراف مدینه حفر شد تا از نفوذ دشمن جلوگیری شود.
- ساخت زره در زمان حضرت داوود(ع) نیز نمونهای از ایجاد وسیله برای حفاظت در برابر آسیب جنگ است.
اصول پدافند غیرعامل
۱. استتار
- همرنگ و همشکل کردن تأسیسات، تجهیزات و نیروها با محیط اطراف برای دشوار کردن شناسایی آنها.
- ابزارهای استتار: رنگ، تور، شاخ و برگ درختان و وسایل مشابه.
- نمونه: استفاده از پوشش سفید در محیط برفی.
۲. اختفا
- جلوگیری از قرار گرفتن تأسیسات، تجهیزات و نیروها در دید مستقیم دشمن.
- نمونه: پنهان کردن هواپیماهای جنگی در تونل.
- استفاده از عوارض طبیعی زمین برای پنهان ماندن.
- عادی و غیرمهم جلوه دادن تأسیسات با اقداماتی مانند درختکاری و جدولبندی.
- اختفا و فریب در جریان هجرت پیامبر(ص) نیز به کار گرفته شد.
۳. پراکندگی
- پخش کردن نیروها، تجهیزات و تأسیسات و جلوگیری از تجمع آنها برای کاهش آسیبپذیری.
- نمونه: ساخت پالایشگاهها در شهرهای مختلف به جای تمرکز همه آنها در یک مکان.
۴. فریب
- منحرف کردن توجه و دید دشمن از اهداف مهم به سمت اهداف فرعی و کماهمیت.
- نمونه: استفاده از ماکت تجهیزات جنگی در نقاط مختلف.
۵. مکانیابی
- انتخاب محل مناسب برای ایجاد تأسیسات حیاتی و مهم.
- ساخت تأسیسات در دشتهای هموار، کنار جادههای اصلی و نزدیک مرزها میتواند آسیبپذیری آنها را افزایش دهد.
۶. مقاومسازی و استحکامات
- ساخت مکانهایی مقاوم در برابر بمب، موشک، ترکش و موج انفجار.
- احداث پناهگاه در ساختمانهای مسکونی و اداری و پناهگاههای عمومی از اقدامات مهم برای حفظ جان مردم است.
- مقاومسازی بهتر است در زمان صلح انجام شود تا در زمان حادثه قابل استفاده باشد.
فواید پدافند غیرعامل
- افزایش قدرت دفاعی کشور.
- حفظ جان مردم.
- کاهش خسارت به مراکز و تأسیسات مهم.
- کاهش آسیبپذیری کشور در برابر حملات.
- افزایش توان دفاعی کشور و کاهش احتمال تهاجم دشمن.