درس دوم:دفاع و تهاجم

آمادگی دفاعی نهم

📖 آموزش کامل درس2

📝نکات درس2

❓سوالات درس2

🎯آزمون درس2


مفهوم تهاجم

  • تهاجم یعنی حمله یک کشور به کشور دیگر با هدف اشغال و سلطه بر آن سرزمین.
  • معمولاً پیش از تهاجم، کشور تهدیدکننده با ایجاد ترس، میزان آمادگی و توان دفاعی کشور مقابل را آزمایش می‌کند.
  • گاهی تهاجم بدون تهدید قبلی یا همراه با اقداماتی مانند تحریم اقتصادی انجام می‌شود.
  • هرگونه آمادگی در برابر تهاجم را آمادگی دفاعی می‌گویند.

انواع تهاجم

  • تهاجم به دو نوع نظامی و فرهنگی تقسیم می‌شود.

تهاجم نظامی

  • در تهاجم نظامی، دشمن با ابزارهایی مانند سرباز، هواپیما، تانک، موشک و تجهیزات نظامی حمله می‌کند.
  • هدف اصلی تهاجم نظامی، اشغال و تصرف سرزمین است.
  • نمونه آن، حمله رژیم بعثی صدام به ایران و جنگ تحمیلی هشت‌ساله در سال‌های ۱۳۵۹ تا ۱۳۶۷ است.
  • تهاجم نظامی یا سخت می‌تواند موجب جنگ، تلفات انسانی و خسارت‌های اقتصادی شود.

تهاجم فرهنگی

  • در تهاجم فرهنگی از ابزارهای غیرنظامی و فرهنگی استفاده می‌شود.
  • هدف اصلی آن تأثیرگذاری بر افکار، ذهن، باورها و ارزش‌های مردم است.
  • تهاجم فرهنگی معمولاً تدریجی، بلندمدت و نامحدود است.
  • ظاهر آن ممکن است جذاب و فریبنده باشد و با شعار دوستی و محبت همراه شود.
  • ابزارهایی مانند ماهواره، فیلم‌های سینمایی و رسانه‌ها می‌توانند در این نوع تهاجم به کار گرفته شوند.
  • از پیامدهای بیان‌شده برای تهاجم فرهنگی: فساد اخلاقی، گسترش مواد مخدر و تضعیف خانواده‌ها.
  • مراکز فرهنگی، مدارس و دانشگاه‌ها می‌توانند در معرض این نوع تأثیرگذاری قرار گیرند.

تفاوت تهاجم نظامی و فرهنگی

  • تهاجم نظامی بیشتر خاک و سرزمین را هدف قرار می‌دهد؛ تهاجم فرهنگی فکر و ذهن و باورها را.
  • تهاجم نظامی معمولاً آشکار و کوتاه‌تر است؛ تهاجم فرهنگی تدریجی و بلندمدت است.
  • تهاجم نظامی با ابزارهای جنگی انجام می‌شود؛ تهاجم فرهنگی با ابزارهای فرهنگی و رسانه‌ای.

مفهوم جنگ

  • جنگ، نبرد خشن و مسلحانه میان دو یا چند اجتماع مستقل است.
  • در گذشته جنگ‌ها گاهی برای غنیمت، قدرت‌نمایی یا مقابله‌به‌مثل انجام می‌شدند؛ اما جنگ‌های بزرگ در طول تاریخ دلایل مختلفی داشته‌اند.

مفهوم دفاع

  • دفاع یعنی مجموعه اقداماتی که برای حفظ و حراست از حیات و دفع یا کاهش خطر و تجاوز انجام می‌شود.
  • دفاع بخشی از هویت یک ملت زنده و یکی از وظایف مهم آن است.

انواع دفاع

دفاع غریزی

  • به صورت ناخودآگاه و بدون فکر قبلی انجام می‌شود.
  • در موجودات زنده مشترک است.
  • نمونه‌ها:
    • بسته شدن چشم در برابر نور شدید.
    • عقب کشیدن دست از جسم داغ.
    • فرار حیوانات هنگام احساس خطر.

دفاع آگاهانه

  • مخصوص انسان است.
  • انسان با تفکر، تعقل و استفاده از آموخته‌های قبلی با خطر مقابله می‌کند.
  • هدف آن می‌تواند حفظ جان، اعتقادات و میهن باشد.

اهمیت آمادگی دفاعی

  • موفقیت در دفاع نیازمند آمادگی قبلی است.
  • ملتی که آمادگی دفاعی نداشته باشد، در برابر تهاجم دشمن آسیب‌پذیر خواهد بود.
  • قرآن مسلمانان را به هوشیاری و غافل نشدن از امکانات دفاعی سفارش می‌کند.
  • آیه ۶۰ سوره انفال بر فراهم کردن توان و امکانات لازم برای دفاع تأکید دارد.
  • آمادگی دفاعی می‌تواند با افزایش توان بازدارندگی، از وقوع حمله جلوگیری کند.
  • در آمادگی دفاعی، انگیزه و نیت الهی و جلب رضایت خداوند اهمیت دارد.
  • آمادگی دفاعی فقط نظامی نیست و می‌تواند شامل آمادگی اعتقادی، روحی، سیاسی، اقتصادی و دیگر زمینه‌ها باشد.

آمادگی دفاعی در اسلام

  • پیامبر اکرم (ص) به آموزش مهارت‌هایی مانند تیراندازی، شنا و اسب‌سواری سفارش کرده است.
  • این مهارت‌ها علاوه بر ورزش و تفریح، می‌توانند در آمادگی دفاعی و رزمی نقش داشته باشند.
  • آمادگی برای دفاع شامل همه مسلمانان، متناسب با توانایی و شرایط آنهاست.

آثار و اهمیت دفاع

  • حفظ سرزمین و حراست از ارزش‌های جامعه.
  • حفاظت از جان و امنیت مردم.
  • دفاع از اعتقادات و ارزش‌های معنوی.
  • جلوگیری از اشغال و سلطه بیگانگان.
  • حفظ استقلال و تمامیت سرزمینی کشور.
  • تقویت روحیه مقاومت و آمادگی در برابر تهدیدها.