درس7: ارتباط و رسانه

مطالعات اجتماعی هشتم

📚 آموزش درس7

📝 نکات مهم درس7

❓ سوالات درس7

🧠 آزمون تستی درس7


نیاز به ارتباط

  • ارتباط یکی از نیازهای اساسی انسان است و بدون آن زندگی اجتماعی امکان‌پذیر نیست.
  • انسان از طریق ارتباط می‌تواند نیازها، خواسته‌ها، احساسات، افکار و اطلاعات خود را منتقل کند.
  • ارتباط باعث محبت، تبادل اطلاعات، درک دیگران و حل مسائل می‌شود.
  • ارتباطات از خانواده، دوستان، مدرسه و محله شروع می‌شود و تا سطح ملی و فراملی گسترش می‌یابد.

عناصر ارتباط

  • ارتباط یعنی جریان ارسال و دریافت پیام.
  • عناصر ارتباط عبارت‌اند از:
    • فرستنده: ارسال‌کننده پیام
    • گیرنده: دریافت‌کننده پیام
    • پیام: محتوای منتقل‌شده
    • بازخورد: پاسخ گیرنده برای نشان دادن دریافت و درک پیام
  • پیام می‌تواند به صورت گفتار، نوشته، رفتار، حرکت و… منتقل شود.

رسانه

  • رسانه وسیله‌ای است که پیام را از فرستنده به گیرنده منتقل می‌کند.
  • رسانه‌ها شامل:
    • رسانه‌های کلامی مانند زبان
    • رسانه‌های چاپی مانند کتاب، روزنامه و مجله
    • رسانه‌های الکترونیکی مانند تلفن، رادیو، تلویزیون و اینترنت

سیر تحول رسانه‌ها

  • انسان ابتدا از صداها و سپس کلمات برای ارتباط استفاده می‌کرد.
  • با پیدایش خط و الفبا، انتقال افکار و اطلاعات آسان‌تر شد.
  • در گذشته از کبوتر پیغام‌رسان، دوندگان، اسب‌سواران، آتش و دود برای انتقال پیام استفاده می‌شد.
  • ایرانیان باستان با ایجاد چاپارخانه‌ها، انتقال سریع‌تر نامه‌ها و پیام‌ها را امکان‌پذیر کردند.
  • اختراع ماشین چاپ در قرن پانزدهم میلادی توسط گوتنبرگ، تحول بزرگی در انتشار کتاب و دانش ایجاد کرد.
  • در سال ۱۸۴۰ میلادی، مورس تلگراف را با استفاده از الکتریسیته و کدهای نقطه و خط اختراع کرد.
  • در سال ۱۸۷۶ میلادی، گراهام‌بل تلفن را اختراع کرد و ارتباط کلامی از راه دور امکان‌پذیر شد.
  • در سال ۱۸۹۵ میلادی، مارکُنی ارتباط بی‌سیم و رادیو را توسعه داد.
  • پس از آن سینما، تلویزیون و شبکه‌های تلویزیونی به وجود آمدند.
  • در سال ۱۹۵۷ میلادی، نخستین ماهواره مصنوعی به نام اسپوتنیک ۱ به فضا فرستاده شد.

فناوری اطلاعات و ارتباطات

  • ورود رایانه باعث تحول بزرگ در ذخیره‌سازی اطلاعات شد.
  • رایانه می‌تواند حجم بسیار زیادی از اطلاعات را ذخیره کند.
  • فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) شامل گردآوری، ذخیره‌سازی، پردازش، مبادله و انتقال اطلاعات است.
  • امروزه اطلاعات را می‌توان در مدت بسیار کوتاهی به نقاط مختلف جهان منتقل کرد.
  • ماهواره‌ها حجم زیادی از اطلاعات را بدون سیم منتقل می‌کنند.
  • ماهواره‌ها امکان استفاده گسترده از تلفن همراه، تلویزیون و اینترنت را فراهم کرده‌اند.
  • اینترنت از اتصال هزاران رایانه تشکیل شده و امکان ارتباط و تبادل اطلاعات در سراسر جهان را فراهم می‌کند.

اهمیت رسانه‌های امروزی

  • رسانه‌ها باعث دسترسی سریع به اخبار و اطلاعات می‌شوند.
  • ارتباط میان افراد در نقاط مختلف جهان را آسان می‌کنند.
  • انجام امور آموزشی، اداری، بانکی و پژوهشی را سریع‌تر می‌کنند.
  • نبود رسانه‌های امروزی باعث کاهش سرعت ارتباطات و دسترسی به اطلاعات می‌شود.

پست الکترونیکی

  • ایمیل امکان ارسال سریع پیام و فایل را از طریق اینترنت فراهم می‌کند.
  • در پست الکترونیکی، پیام معمولاً بسیار سریع به مقصد می‌رسد.
  • پست معمولی از طریق مراکز پستی ارسال می‌شود و رسیدن آن به مقصد ممکن است زمان بیشتری ببرد.

وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات

  • این وزارتخانه خدمات پستی، مخابراتی، رادیویی و صدا و تصویر را ارائه می‌کند.
  • مسئولیت توسعه وسایل ارتباطی کشور را بر عهده دارد.
  • سازمان فضایی ایران، سازمان فناوری اطلاعات ایران، شرکت پست، موزه ارتباطات و پست بانک ایران از مراکز و شرکت‌های وابسته به این حوزه هستند.

شورای عالی فضای مجازی

  • شورای عالی فضای مجازی در سال ۱۳۹۰ به فرمان مقام معظم رهبری تأسیس شد.
  • هدف آن سیاست‌گذاری، تصمیم‌گیری و هماهنگی در زمینه فضای مجازی کشور است.

موزه ارتباطات

  • موزه ارتباطات در خیابان امام خمینی تهران قرار دارد.
  • در آن ابزارها و پیام‌رسان‌های قدیمی و سیر تحول ارتباطات در ایران و برخی کشورهای دیگر به نمایش گذاشته شده است.