نکات مهم درس21 مطالعات اجتماعی ششم

🇮🇷 درس ۲۱: مبارزه‌ی مردم ایران با استعمار 🇮🇷

✊ مبارزه با استعمار

  • مردم ایران در دوره‌های مختلف در برابر دخالت و نفوذ بیگانگان ایستادگی کردند.
  • ویژگی مشترک مبارزان: عشق به دین و وطن، شجاعت، غیرت، مخالفت با بیگانگان و فداکاری.
  • برخی از آنان در راه دفاع از کشور و آرمان‌های خود به شهادت رسیدند.

👤 امیرکبیر

  • نام اصلی: میرزا تقی‌خان فراهانی.
  • صدراعظم ناصرالدین شاه بود.
  • هدف او تبدیل ایران به کشوری مستقل و آباد بود.
  • با دخالت روسیه و انگلیس در امور ایران مخالفت کرد.
  • مدرسه‌ای برای آموزش علوم و فنون جدید تأسیس کرد.
  • روزنامه و چندین کارخانه تأسیس کرد.
  • سرانجام با توطئه‌ی درباریان از صدارت برکنار و در فین کاشان به شهادت رسید.

🌲 میرزا کوچک‌خان جنگلی

  • در رشت متولد شد.
  • مردی مؤمن، شجاع و حامی مظلومان بود.
  • در دوره‌ای که بخش‌هایی از ایران توسط نیروهای روسیه و انگلیس اشغال شده بود، در گیلان قیام کرد.
  • یاران او با نیروهای روس و انگلیس و مأموران حکومتی مبارزه کردند.
  • سرانجام میرزا کوچک‌خان در کوهستان و سرمای شدید گرفتار شد و به شهادت رسید.

⚔️ رئیس‌علی دلواری

  • در اطراف بوشهر متولد شد.
  • فردی شجاع، مؤمن و ماهر در تیراندازی و سوارکاری بود.
  • هنگام جنگ جهانی اول، انگلیسی‌ها جنوب ایران و بوشهر را اشغال کردند.
  • رئیس‌علی دلواری و یارانش، معروف به دلیران تنگستان، با انگلیسی‌ها جنگیدند.
  • رئیس‌علی در یکی از نبردها به شهادت رسید.

🛢️ مصدق و آیت‌الله کاشانی

  • انگلیس از منابع نفت ایران سود زیادی به دست می‌آورد.
  • دکتر محمد مصدق برای ملی شدن نفت ایران مبارزه کرد.
  • آیت‌الله سید ابوالقاسم کاشانی نیز از نهضت ملی شدن نفت حمایت و در آن نقش مهمی داشت.
  • در اسفند ۱۳۲۹ مجلس شورای ملی قانون ملی شدن نفت را تصویب کرد.
  • هدف: کوتاه کردن دست بیگانگان از منابع نفت ایران.

📅 روز ملی شدن صنعت نفت

  • ۲۹ اسفند → روز ملی شدن صنعت نفت ایران
  • در این روز قراردادهای نفتی با کشورهای بیگانه لغو شد و نفت ایران متعلق به ملت ایران شد.

⭐ جمع‌بندی طلایی درس

امیرکبیر → اصلاح کشور + مدرسه + روزنامه + کارخانه
میرزا کوچک‌خان → مبارزه با روس و انگلیس در گیلان
رئیس‌علی دلواری → مبارزه با انگلیس در جنوب + دلیران تنگستان
مصدق + آیت‌الله کاشانی → نهضت ملی شدن نفت
۲۹ اسفند → روز ملی شدن صنعت نفت
ویژگی مبارزان → وطن‌دوستی + شجاعت + غیرت + فداکاری